ملا حبيب الله الشريف الكاشاني

25

توضيح البيان في تسهيل الأوزان

و يا به قاعده ضرب كسور عمل نمائي و امتحان اين عمل بان مىشود كه ميزان خارج قسمت را بگيريم و بعبارة اخرى نه نه از او اسقاط كنيم و آن چه باقي بماند بگيريم و در ميزان مقسوم عليه ضرب نماييم پس بر آن چه حاصل اين ضرب است ميزان آن چه باقي مانده است اگر چيزي باقي مانده باشد بيافزاييم پس مجموع حاصل ضرب ميزان خارج در ميزان مقسوم عليه مع ميزان باقي را ميزان بگيريم به اسقاط نه نه پس اگر مخالف باشد با ميزان مقسوم عمل خطا شده است و لا باس به اين كه براى توضيح اين قاعده مثالى ايراد نماييم خواستيم كه بدانيم سيصد صاع كه نصاب زكات غلَّات است چند من شاه عبّاسى است كه عبارت است از هزار و دويست مثقال صيرفى لهذا قسمت نموديم عدد مثاقيل سيصد صاع را كه صد و هشتاد و چهار هزار و دويست و هفتاد و پنج مثقال صيرفى است بر هزار و دويست كه عدد مثاقيل من شاهى عبّاسى است پس عدد مقسوم را در شش مرتبه در تحت خط عرضي